Soạn bài Trao duyên SGK Ngữ văn 11 tập 1 Cánh diều - siêu ngắn

Trong khi đọc Câu 1

Chú ý lời nói, hành động, lí lẽ của Thúy Kiều khi thuyết phục Thúy Vân.

Phương pháp giải:

Đọc 14 câu thơ đầu và tìm ra lời nói, hành động lí lẽ của Thúy Kiều thuyết phục Thúy Vân.

Lời giải chi tiết:

- Lời nói, hành động và lí lẽ như thế của Thúy Kiều khi thuyết phục Thuý Vân thay mình trả nghĩa, kết duyên với Kim Trọng:

+ Kể về mối tình với chàng Kim:

“đứt gánh tương tư”: mối tình dở dang, đứt quãng.

“mối tơ thừa”: mối tình duyên Kim - Kiều; “chắp mối”: Thúy Vân là người nhận lại mối tình dang dở.

“Quạt ước, chén thề”: Là một điển tích gợi hình ảnh hai người tặng nhau quạt để tỏ ý trăm năm, uống rượu cùng nhau để thề nguyền chung thủy.

+ Những lí do khiến Kiều trao duyên cho em: 

Kiều đã gợi ra tình cảnh ngang trái, khó xử của mình để Vân thấu hiểu. Vân vẫn còn trẻ, còn cả tương lai phía trước.

→ Kiều thuyết phục em bằng tình cảm ruột thịt.

Xem thêm cách soạn khác

Trong khi đọc Câu 2

Thúy Kiều để lại những kỉ vật nào trong tình yêu?

Phương pháp giải:

Đọc 14 câu thơ đầu, chú ý các chi tiết là kỉ vật tình yêu.

Lời giải chi tiết:

- Kiều đem kỉ vật của tình yêu gửi gắm nơi em gái: 

+ Chiếc vành, bức tờ mây, phím đàn và mảnh hương nguyền.

Xem thêm cách soạn khác

Trong khi đọc Câu 3

Thúy Kiều nghĩ về điều gì nếu chẳng may nàng “thác oan”?

Phương pháp giải:

Đọc 8 câu thơ tiếp theo, chú ý suy nghĩ của Thúy Kiều

Lời giải chi tiết:

Thúy Kiều nghĩ về tình yêu dành cho Kim Trọng, dẫu có “thác oan” thì vẫn giữ lòng thủy chung, tình yêu mãnh liệt, bất tử. Qua đó, ta thấy được tình cảm lý trí xen lẫn, sự giằng xé, đau đớn và nhớ thương Kim Trọng đến tột cùng của Kiều.

Xem thêm cách soạn khác

Trong khi đọc Câu 4

Thúy Kiều nói với ai? Về điều gì? Tâm trạng của Kiều như thế nào?

Phương pháp giải:

Đọc 12 câu thơ cuối, chú ý xưng hô của nhân vật Thúy Kiều, chi tiết thể hiện tâm trạng.

Lời giải chi tiết:

- Thúy Kiều nói với Kim Trọng về khát vọng tình yêu mãnh liệt với hiện thực phũ phàng. 

- Kiều ngất đi trong hình bóng Kim Trọng “Ôi Kim Lang…”.

- Kiều tự trách than và đau đớn. 

→ Tâm trạng của Kiều giằng xé đầy mâu thuẫn, đau đớn tột cùng.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 1

Đoạn trích Trao duyên có thể chia làm mấy phần? Hãy nêu nội dung chính của mỗi phần.

Phương pháp giải:

Đọc lại toàn bộ đoạn trích, phân chia bố cục và nêu nội dung chính của từng phần

Lời giải chi tiết:

+ 12 câu đầu: Lời nhờ cậy và thuyết phục trao duyên cho Thúy Vân của Thúy Kiều.

+ 14 câu tiếp: Thúy Kiều trao kỉ vật và dặn em.

+ 8 câu cuối: Thúy Kiều đối diện với thực tại và lời nhắn gửi cho Kim Trọng.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 2

Thuý Kiều đã có lời nói, hành động và lí lẽ như thế nào để thuyết phục Thuý Vân thay mình trả nghĩa, kết duyên với Kim Trọng?

Phương pháp giải:

Đọc lại 14 câu đầu, chú ý những lời nói, hành động và lí lẽ để thuyết phục.

Lời giải chi tiết:

- Lời nói, hành động và lí lẽ như thế của Thúy Kiều khi thuyết phục Thuý Vân thay mình trả nghĩa, kết duyên với Kim Trọng:

+ Kể về mối tình với chàng Kim:

“đứt gánh tương tư”: mối tình dở dang, đứt quãng.

“mối tơ thừa”: mối tình duyên Kim - Kiều; “chắp mối”: Thúy Vân là người nhận lại mối tình dang dở.

“Quạt ước, chén thề”: Là một điển tích gợi hình ảnh hai người tặng nhau quạt để tỏ ý trăm năm, uống rượu cùng nhau để thề nguyền chung thủy.

+ Những lí do khiến Kiều trao duyên cho em: Kiều đã gợi ra tình cảnh ngang trái, khó xử của mình để Vân thấu hiểu. Vân vẫn còn trẻ, còn cả tương lai phía trước.

→ Kiều thuyết phục em bằng tình cảm ruột thịt.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 3

Vì sao sau khi cậy nhờ Thuý Vân thay mình kết duyên với Kim Trọng, bi kịch của Thuý Kiều lại càng tăng?

Phương pháp giải:

Chú ý nội dung của Truyện Kiều.

Lời giải chi tiết:

Sau khi cậy nhờ Thuý Vân thay mình kết duyên với Kim Trọng, bi kịch của Thuý Kiều lại càng tăng vì nàng không thể bên người mình yêu nữa mà phải kết hôn với tên Mã Giám Sinh, một tên lửa đảo. Tương lai của nàng không biết sẽ lưu lạc đến đâu, bao giờ mới tái ngộ cùng người thân.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 4

Việc Thuý Kiều để lại những kỉ vật trong tình yêu có ý nghĩa gì?

Phương pháp giải:

Chú ý những chi tiết thể hiện cảm xúc, lời nói của Thúy Kiều.

Lời giải chi tiết:

Những kỉ vật đó đại diện cho tình yêu của nàng và Kim Trọng. Việc Kiều đưa cho Thúy Vân kỉ vật chính là đem tình yêu của mình trao đi. Nàng mong những kỉ vật tình yêu có thể giữ thành của chung của cả ba người, tuy trao kỉ vật cho Vân nhưng nàng không thể trao được tình yêu chàng Kim, tình yêu càng sâu sắc và mãnh liệt bao nhiêu thì càng thấm bi kịch đau khổ bấy nhiêu.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 5

Đoạn Trao duyên là lời của Thuý Kiều nói với những ai? Phân tích diễn biến tâm trạng của Thuý Kiều qua sự chuyển đổi lời thoại.

Phương pháp giải:

Chú ý những sự chuyển đổi lời thoại để nhận ra Thúy Kiều nói với những ai.

Lời giải chi tiết:

- Kiều đối thoại với Vân, với chính mình và với Kim Trọng.

+ Với Vân: Kiều biết ơn chân thành, yên tâm, thanh thản vì mâu thuẫn được giải quyết tạm thời.

+ Với chính mình: tâm trạng giằng xé đầy mâu thuẫn, đau đớn tột cùng.

+ Với Kim Trọng: Khát vọng tình yêu mãnh liệt với hiện thực phũ phàng, Kiều ngất đi trong hình bóng Kim Trọng Ôi Kim Lang…, Kiều tự trách than và đau đớn.

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 6

Phân tích một số biện pháp nghệ thuật miêu tả nội tâm nhân vật trong đoạn trích Trao duyên (biện pháp ẩn dụ, cách dùng thành ngữ, độc thoại nội tâm,...).

Phương pháp giải:

Gợi nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ để xác định trong bài thơ.

Lời giải chi tiết:

- Trong Trao duyên, để khắc hoạ tâm lí nhân vật Thuý Kiều, Nguyễn Du đã sử dụng thành công lời đối thoại và độc thoại của nhân vật:

“Cậy em, em có chịu lời,

Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa.

Giữa đường đứt gánh tương tư,

Keo loan chắp mối tơ thừa mặc em.”

→ Kiều ý thức rất rõ trao duyên cho em là việc cần thiết, quan trọng. Nàng không chắc Thuý Vân đã nhận lời nên mỗi từ Thuý Kiều nói ra đều được cân nhắc kĩ càng. 

- Trong 8 câu thơ cuối đã sử dụng những thành ngữ chỉ sự tan vỡ, dở dang, bạc bẽo, trôi nổi của tình duyên và số phận con người. Kiều quên đi nỗi đau của mình mà nghĩ nhiều đến người khác. Kiều chuyển hẳn sang độc thoại nội tâm mang tính chất đối thoại với người vắng mặt (Kim Trọng). 

- Hàng loạt các câu cảm thán gợi tình yêu mãnh liệt nhưng sự chia biệt là vĩnh viễn. Bi kịch càng lên cao, Kiều càng đau đớn, tuyệt vọng đến mê sảng, quên cả ý tứ để chuyển sang nói với người vắng mặt là chàng Kim. Thúy Kiều từ chỗ nhận mình là người mệnh bạc, giờ lại tự nhận là người phụ bạc chàng Kim. 

- Đang độc thoại, nàng quay sang đối thoại tưởng tượng với Kim Trọng, gọi tên chàng trong đớn đau đến mê sảng. 

Xem thêm cách soạn khác

Sau khi đọc Câu 7

Nêu cảm nghĩ của em về nhân vật Thúy Kiều qua đoạn trích Trao duyên

Phương pháp giải:

Đọc lại toàn bài thơ để cảm nhận về nhân vật Thúy Kiều: Tính cách, phẩm chất,…

Lời giải chi tiết:

Trao duyên là một trong những đoạn trích tiêu biểu trong Truyện Kiều. Đoạn trích đã thành công trong việc khắc họa tâm lí nhân vật Thúy Kiều, tái hiện lại bi kịch tình yêu đầy đau đớn Thúy Kiều. Vì chữ hiếu nàng phải gả cho Mã Giám Sinh vốn dĩ trong cuộc sống chữ hiếu và chữ tình thường không được trọn vẹn cả hai. Với nàng Kiều cũng vậy, nàng chọn cứu cha nhưng không đành lòng phụ tình cảm của Kim Trọng. Từ đó, cho dù nàng đau xót, khóc than nhưng cũng phải dặn lòng trao tín vật và thuyết phục em gái mình thay mình đến với Kim Trọng. Qua đó ta thấy Kiều là người con gái tài sắc vẹn toàn, một người con hiếu thảo, giàu ân tình và có tấm lòng thủy chung son sắt. Thúy Kiều là người con gái sống tại thời kỳ phong kiến phồn thịnh, những giáo huấn của lề thói tam tòng, tứ đức buộc chặt lên tấm thân của những người phụ nữ, chính bởi vậy mà sự hy sinh tưởng chừng rất lớn lao cao cả của Thúy Kiều đặt trong hoàn cảnh xã hội đó lại thấy sự hy sinh như vậy là rất đỗi bình thường. Qua đây có thể thấy, thân phận của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa thật sự đáng thương vô cùng.

Xem thêm cách soạn khác